1-     كپي برابر اصل مدرك تحصيلي حداقل كارشناسي

2-     معرفي نامه رسمي حداقل 3 سال سابقه كاري وبيمه اي در امور مسافرتي وگردشگري

3-     كپي برابر اصل كارت ملي

4-     كپي برابر اصل كليه صفحات شناسنامه

5-     كپي برابر اصل كارت پايان خدمت يا معافيت دائم (آقايان)

6-     كپي برابر اصل دوره هاي آموزشي جهانگردي

7-   ارائه طرح تخصصي توريسم با علائق ويژه (نظير: طبيعت گردي- گردشگري سلامت- گردشگري ورزشي- گردشگري فرهنگي- گردشگري ماجراجويانه- روستاگردي- گردشگري آموزشي – ورودي و...)

8-     حداقل سن 25 سال

9-     عدم اشتغال به كار وتحصيل

فصل اول – کلیات

ماده 1 - دفترهاي خدمات موضوع این آیین نامه عبارتند از :

الف - دفتر خدمات مسافرتی که در زمینه تنظیم برنامه هاي مسافرتی , فروش بلیط

مسافرت ذخیره مکان و هرگونه اقدام دیگر مربوط به خدمات ترابري مسافر به طور

مستقیم یا غیر مستقیم با رعایت قوانین و مقررات راه و ترابري فعالیت می نماید.

ب - دفتر خدمات سیاحتی – جهانگردي که در زمینه اخذ روادید تنظیم و انجام

مسافرت گروهی داخلی و خارجی , ذخیره مکان و هرگونه خدمات ایرانگردي و

جهانگردي با رعایت قوانین و مقررات ایرانگردي و جهانگردي فعالیت می کند.

پ - دفتر خدمات زیارتی که در زمینه ثبت نام , تنظیم و انجام مسافرت هاي زیارتی به

داخل و خارج از کشور,ذخیره مکان وهرگونه خدمات زیارتی با رعایت قوانین و مقررات

حج وزیارت فعالیت می کند.

ماده 2- هرشخص حقیقی یا حقوقی در صورتی که بخواهد به انجام خدمات موضوع

بند (الف) ماده یک این آیین نامه بپردازد باید مجوز مربوط را از وزارت راه و ترابري

اخذ نماید و هر شخص حقیقی یا حقوقی که قصد انجام خدمات موضوع بندهاي (ب)

و(پ) ماده یک این آیین نامه را دارد باید مجوز لازم را از وزارت فرهنگ و ارشاد

اسلامی کسب نماید.

تبصره – صدور کلیه مجوزهاي موضوع این ماده براي یک شخص نیز بلامانع است.

ماده 3- کلیه اشخاص حقیقی وحقوقی که اقدام به فعالیت هاي مسافرتی , سیاحتی

جهانگردي وزیارتی می نمایند موظفند حسب مورد مجوزهاي لازم را مطابق مواد این

آیین نامه از مرجع مربوط اخذ نمایند, در غیر این صورت نیروي انتظامی با معرفی

مرجع مربوط از فعالیت آنان ممانعت به عمل آورده ومتخلفان را به محاکم دادگستري

دلالت می نماید.

فصل دوم – شرایط صدور مجوز

ماده 4- مجوزتاسیس دفترهاي خدمات مسافرتی,سیاحتی–جهانگردي و زیارتی- که

این پس دفتر نامیده می شود. با شرایط زیر به تشخیص مرجع صدور مجوز براي

متقاضیان حقیقی یا حقوقی صادر می شود:

الف- ضوابط کلی :

-1 ارایه محل مناسب براي دفتر کار

-2 معرفی مدیر فنی

-3 ارایه نام و نشانی دفتر

-4 سپردن تضمین

ب- شرایط اشخاص حقوقی :

-1 تابعیت ایران

-2 ارتباط موضوع فعالیت شخص حقوقی با فعالیت هاي موضوع این آیین نامه

پ- شرایط اشخاص حقیقی :

-1 تابعیت ایران

-2 متدین به دین اسلام یا سایر ادیان به رسمیت شناخته شده در قانون اساسی

-3 عدم اعتیاد به موارد مخدر بنا به تایید مراجع ذیصلاح

-4 ارایه گواهی عدم سوء پیشینه کیفري

-5 داشتن کارت پایان خدمت نظام وظیفه یا معافیت از آن براي متقاضیان مرد

-6 داشتن حداقل مدرك تحصیلی کارشناسی

-7 نداشتن اشتغال دیگر که مانع فعالیت مورد نظر باشد.

-8 داشتن حداقل 25 سال سن

-9 داشتن حداقل 3 سال سابقه کار مفید مرتبط با فعالیت مورد نظر و صلاحیت شغلی

تبصره : مجوز تاسیس و فعالیت دفتر براي اتباع بیگانه فقط در قالب اشخاص حقوقی و

با رعایت قوانین و مقررات مربوط صادر می شود.

ماده 5- وزارتخانه هاي فرهنگ و ارشاد اسلامی و راه و ترابري برحسب مورد نظر

مراجع ذیصلاح را در خصوص صلاحیت داوطلبان کسب می نمایند.

تبصره : دستگاه هاي مورد استعلام موظفند پاسخ نظرخواهی موضوع این ماده را

حداکثر تا پانزده روز اعلام نمایند وعدم پاسخگویی در مدت یاد شده به عنوان موافقت

آن دستگاه تلقی می شود.

ماده 6- جانبازان بیش از 25 % با داشتن توانایی جسمی و آزادگان و رزمندگان جنگ

تحمیلی با بیش از دو سال سابقه حضور داوطلبانه در جبهه و خانواده هاي شاهد با

معرفی مرجع مربوط و داوطلبان بومی و فارغ التحصیلان دانشکده هاي ایرانگردي و

جهانگردي و رشته هاي مرتبط با داشتن شرایط کامل این آیین نامه از نظر نوبت

اعطاي مجوز تاسیس دفتر اولویت دارند.

ماده 7- متقاضیان تاسیس دفتر باید محلی را با شرایط زیر جهت انجام فعالیت خود

به تشخیص مرجع صدور مجوز, دارا باشند:

الف- مساحت دفتر 40 الی 70 متر مربع ( با توجه به میزان تقاضا و موقعیت به

تشخیص مرجع صدور مجوز)

ب- کاربري تجاري یا اداري محل دفتر

پ- ارایه مدرك معتبر رسمی مبنی بر تصرف مالکانه یا استیجاري محل دفتر

ماده 8- متقاضیان تاسیس دفتر باید یک نفررا به عنوان مدیر فنی به مراجع مربوط

حسب مورد معرفی نمایند, مدیر فنی ضمن دارا بودن شرایط بند (پ) ماده ( 4) این

آیین نامه باید داراي شرایط زیر باشد:

-1 آشنایی کامل به یکی اززبان هاي خارجی ترجیحاً انگلیسی ودرمورد متقاضیان بند

(پ) ماده یک ترجیحا عربی.

-2 ارایه گواهینامه فارغ التحصیلی ازآموزشگاه ها ومراکز آموزش عالی و مدارس حرفه

اي

خدمات مسافرتی و سیاحتی  جهانگردي یا مراکز آموزشی وزارتخانه هاي مرتبط.

روانه معتبر ÷ تبصره: فعالیت اتباع خارجی در سمت مدیرفنی منوط به دارا بودن

اشتغال و تایید صلاحیت فنی آنها به وسیله مرجع صادر کننده مجوز است.

ماده 9- دارندگان مجوز یا مدیران عامل اشخاص حقوقی در صورت دارا بودن شرایط

ماده ( 8) این آیین نامه می توانند به عنوان مدیرفنی همان دفتر تعیین شوند.

تبصره: مدیر فنی در هر حال نمی تواند مدیر فنی بیش از یک دفتر باشد و موظف است

تمام وقت در محل دفتر حاضر باشد.

ماده 10 - متقاضی مجوز تاسیس دفتر مکلف است تضمین معتبر به میزان حداقل

پنجاه میلیون ریال براي هر مجوز به مرجع صدور مجوز به عنوان حسن انجام کار و

تضمین تعهد تسلیم نماید.

تبصره: مبلغ تضمین هر دو سال یک بار با توجه به شاخص تورم اعلام شده از بانک

مرکزي ایران توسط مرجع صدور مجوز قابل افزایش است.

ماده 11 - تضمین سپرده شده در صورت عدم ایفاي تعهدات به تشخیص مرجع صدور

در صورتی که تمام یا قسمتی از تضمین، مورد استفاده » مجوز قابل استیفا می باشد

قرار گیرد مرجع مربوط مراتب را به وسیله نامه به نشانی دارنده مجوز اعلام می کند و

دارنده مجوز مکلف است حداکثر تا یک ماه از تاریخ اعلام، تضمین را به میزان مقرر

تکمیل نماید.

تبصره: عدم اجراي دستور تکمیل تضمین بدون عذر موجه بنا به تشخیص مرجع

صدور مجوز، منجر به تعلیق مجوز فعالیت دفتر می شود.

ماده 12 - در صورتی که صاحب مجوز انصراف خود را از ادامه فعالیت به وسیله نامه

سفارشی یا ثبت در دبیرخانه مرجع صادر کننده مجوز یا اظهار نامه رسمی اعلام کند و

تسویه حساب هاي لازم انجام پذیرد یا فعالیت یاد شده تعطیل شده باشد؛ تضمین

سپرده شده آزاد می شود.

ماده 13 - متقاضی باید نام و نشان دفتر خود را به مرجع صدور مجوز اعلام کند تا پس

از تایید مورد استفاده قرار دهد. تغییر نام و نشان بدون تایید مرجع صدور مجوز ممنوع

است.

تبصره: نام و نشان باید داراي مفهوم متناسب با فعالیت دفتر بوده و از نام هاي غیر

فارسی و غیر متعارف نباشد.

ماده 14 - پس از صدور موافقت اولیه مجوز دفتر توسط مرجع ذیربط و احراز شرایط

بندهاي (الف) و (ب) ماده ( 4) این آیین نامه و ابلاغ آن، متقاضی موظف است طی سه

ماه نسبت به معرفی مکان، نام و نشان، مدیر فنی داراي شرایط و ارایه تضمین به مرجع

یاد شده اقدام نماید؛ در غیر این صورت موافقت صادر شده بی اثر است.

ماده 15 - وزارتخانه هاي فرهنگ و ارشاد اسلامی و راه و ترابري موظفند پس از

دریافت مدارك مندرج در ماده ( 4) حداکثر تا یک ماه نتیجه بررسی خود را به متقاضی

اعلام نمایند.

فصل سوم  تکالیف دارنده مجوز

ماده 16 - تغییر محل دفتر بدون موافقت مرجع صادر کننده مجوز ممنوع است و

تخلف از این ماده موجب تعطیل دفتر جدید و تعلیق مجوز تا کسب موافقت از مرجع

یاد شده می شود.

ماده 17  دفتر مجاز نیست به فعالیتی که مغایر با موضوع فعالیتش بوده یا سنخیتی با

آن نداشته باشد بپردازد.

ماده 18 - در مواردي که پروانه لغو شود دارنده پروانه باید ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ تصمیم قطعی لغو اصل مجوز را به وسیله پست سفارشی یا حضوربه مرجع صدور مجوز

مسترد نماید.

ماده 19 - دفتر موظف است در زمان تعلیق از قبول تعهدهاي جدید خودداري نماید وطبق دستورالعمل هاي مراجع ذیربط به تعهدات قبلی عمل نماید؛ در صورت عدم رعایت مراتب بالا، مجوز دفتر به تشخیص مرجع صدور مجوز لغو می شود.

ماده 20 - دارندگان مجوز مکلفند موارد زیر را رعایت نمایند:

الف - شخص حقوقی مجوز مکلف است هرگونه تغییر در امور مربوط به مدیریت, شرکا,سهامداران, نام, نشان و اقامتگاه شرکت را به اطلاع مرجع صدور مجوز برساند و در

غیراین صورت مجوز فعالیت او به تشخیص مرجع صادر کننده از یک ماه تا سه ماه معلق می شود.

ب - حضور مدیر فنی در دفتر الزامی است و در غیاب مدیر فنی در موارد ضروري

دارنده مجوز یا مدیر عامل شخص حقوقی مکلف به حضور در دفتر است.

پ - هرگاه دفتر پس از اخذ مجوز بیش از شش ماه بدون عذر موجه شروع به کار

ننماید یا سه ماه بدون داشتن عذر قابل قبول، تعطیل باشد یا به مدت یک سال هیچ

گونه فعالیتی نداشته باشد به تشخیص مرجع صادر کننده مجوز فعالیتش لغو می شود.

ت - دفتر موظف است اطلاعات مورد درخواست و گزارش عملکرد فعالیت خود را درمدتی که مراجع مربوط تعیین می کنند ارایه دهد؛ در غیر این صورت به تشخیص

مرجع صدور مجوز براي مرتبه اول مجوز دفتر تا سه ماه تعلیق و چنانچه پس از پایان

مدت تعلیق مدارك یاد شده را ارایه ننماید مجوز دفتر لغو می شود.

ث - دفتر موظف است نام، نشان، نشانی کامل، شماره هاي تلفن و نمابر و نوع فعالیت

خود را در سربرگ نامه ها به زبان فارسی و یکی از زبان هاي انگلیسی یا فرانسه یا

عربی درج نماید؛ همچنین در صورت ارایه شماره مجوز از سوي مرجع صدور مجوز

موظف به درج آن در تابلو، سربرگ و مکاتبات خود است.

ج - مدیر عامل اشخاص حقوقی و دارنده مجوز در مورد اشخاص حقیقی پاسخگوي

مرجع صدور مجوز و مسئول رعایت قوانین و مقررات مرتبط هستند.

ماده 21 - انتقال مجوز دفتر پس از موافقت مرجع صدور مجوز و احراز شرایط و رعایت

قوانین و مقررات مربوط امکان پذیر است.

ماده 22 - درصورتی که شخص حقیقی صاحب مجوز تمام یا یکی از شرایط مقرر در

این آیین نامه را بنا به تشخیص مرجع صدور از دست بدهد. مجوز وي تا 6 ماه معلق

می شود و اگر در مدت یاد شده شرایط مورد نظر را فراهم ننماید مجوز لغو می شود.

ماده 23 - در صورتی که شخص حقیقی صاحب مجوز فوت نماید یا محجور شود، ورثه

متوفی یا قیم شخص محجور باید حداکثر تا 6 ماه شخص داراي شرایطی را معرفی

کنند؛ در غیر این صورت مجوز دفتر لغو می شود. در این مدت مدیر فنی مسئولیت

دارنده مجوز را برعهده دارد.

ماده 24 - انحلال قهري یا ارادي یا بطلان شخص حقوقی دارنده مجوز موجب لغو

مجوز فعالیت می شود، مگر اینکه تا 6 ماه با رعایت شرایط مقرر قانونی نسبت به انتقال

به شخص جدید اقدام و موافقیت مرجع صدور را اخذ نماید.

ماده 25  در صورتی که در مورد شخص حقیقی مدیر فنی و در مورد شخص حقوقی

مدیرعامل یا مدیر فنی فوت نماید یا تغییر کند یا محجور شود یا هر یک از شرایط

مندرج در این آیین نامه را از دست بدهد به تشخیص مرجع صدور مجوز دارنده، مجوز

در شخص حقیقی و هیات مدیره در شخص حقوقی موظف است مراتب را تا ده روز به

صورت کتبی به مرجع صدور مجوز اعلام نماید و تا سه ماه شخص دیگري را که داراي

شرایط مقرر در این آیین نامه باشد به جاي مدیر سابق تعیین و به مرجع صدور مجوز

معرفی نماید؛ در غیر این صورت مجوز دفتر لغو می شود.

ماده 26 - هر یک از دفترهایی که ارکان تشکیلات و مجوز آنها با این آیین نامه

مطابقت ندارد موظفند حداکثر تا شش ماه از تاریخ لازم الاجرا شدن این آیین نامه

وضعیت خود رابا مفاد آن تطبیق دهند.

ماده 27  دفتر نباید از عنوانی غیر از عنوان دفتر خدمات مسافرتی، سیاحتی

جهانگردي و زیارتی ماند آژانس و بنگاه استفاده نماید.

ماده 28  اعتبار مجوز صادر شده یک سال است و دارنده موظف است یک ماه قبل از

انقضاي مدت نسبت به تمدید آن اقدام نماید.

ماده 29  ایجاد نمایندگی یا شعبه توسط شخص  حقوقی دارنده مجوز با رعایت این

آیین نامه و تصویب مرجع صدور مجوز بلامانع است.

ماده 30  کلیه دفترها موظف به رعایت مقررات و دستورالعمل ها و خط مشی هاي

ابلاغ شده توسط مراجع صدور مجوز هستند.

فصل چهارم  نظارت بر فعالیت دفتر

ماده 31  نظارت بر فعالیت دفتر از جهت کیفیت، سطح کارآیی و رعایت مقررات حسب مورد بر عهده وزارتخانه هاي فرهنگ و ارشاد اسلامی و راه و ترابري است و درصورت مشاهده تخلف از مفاد این آیین نامه و سایر مقررات مربوط مرجع صدور مجوزحسب مورد علاوه بر اعمال مجازات هاي مقرر در این آیین نامه به شرح زیر عمل میکند:

الف  تذکر کتبی

ب  اخطار کتبی با تعیین مهلت مناسب جهت رفع اشکال

پ  تعلیق موقت از یک ماه تا سه ماه

تبصره 1: مرجع صدور مجوز در صورت صلاحدید جهت اداي توضیح از دارنده مجوز یا

مدیرعامل یا مدیرفنی یا کارشناسان صلاحیت دار دعوت می کند و اتخاذ تصمیم در

مورد تخلفات با مرجع یاد شده است.

تبصره 2: تعلیق یا لغو مجوز دفتر در یکی از روزنامه هاي کثیرالانتشار درج می شود.

تبصره 3: در صورتی که تخلف دفتر واجد وصف مجرمانه باشد پرونده جهت رسیدگی

به مراجع قضایی صالح ارسال می شود .

تبصره 4 : در صورتی که درخصوص نحوه فعالیت دفتر شکایت یا اعلام تخلفی از سوي

اشخاص ذیربط با دلایل مستدل ارایه شود مرجع صادر کننده مجوز موظف است مورد

را بررسی و تصمیم مقتضی اتخاذ نماید.

ماده 32  نیروي انتظامی و سایرمراجع قانونی ذیربط مکلفند به تقاضاي مرجع صدور

مجوز از ادامه فعالیت دفترهایی که متخلف شناخته شده و به تعلیق یا لغو محکوم

شده اند جلوگیري به عمل آورد.

ماده 33  مراجع صدور مجوز بابت صدور یا تمدید مجوزهاي موضوع این آیین نامه

وجوهی را مطابق تبصره ( 4) ماده ( 7) اصلاحی قانون توسعه صنعت ایرانگردي و

جهانگردي  مصوب 1375  توسط شوراي عالی ایرانگردي و جهانگردي معین شود

دریافت و مطابق تبصره 5 ماده یاد شده عمل می نمایند.

ماده 34  وزارتخانه هاي راه و ترابري و فرهنگ و ارشاد اسلامی موظفند پس از

صدور مجوز یا تعلیق یا لغو آن موضوع را به اطلاع یکدیگر برسانند.

     احمد ديناري

مقـدمـه

استان پهناور خراسان رضوي با توجه به موقعيت جغرافيايي و ويژگيهاي طبيعي خود داراي توانمنديها وجاذبه هاي طبيعت گردي بيشمار ومتنوعي است كه مهمترين آن عبارتند از : كوهها – رودخانه ها- جنگل – كوير وبيابان – پاركهاي ملي – مناطق حفاظت شده وشكار ممنوع – پناهگاههاي حيات وحش – سدها – روستاهاي هدف گردشگري  و مناطق نمونه گردشگري – آبگرم وآبشارها و... . لذا برخورداري از اين توانمندي باعث شده است تا پس از جاذبه هاي تاريخي ومذهبي ، مقوله طبيعت گردي مورد توجه مسئولان و گردشگران قرار گيرد وطبق بررسيهاي انجام شده  35 درصد جاذبه هاي گردشگري استان خراسان رضوي را جاذبه هاي اكوتوريستي به خود اختصاص می دهد.

جدول - جاذبه های طبیعی گردشگری  شهرستانهای استان خراسان رضوی

معرفي برخي جاذبه هاي شاخص طبيعت گردي :

غـارهــا :

·        غار مغان ( مشهد)

این غار در36 کیلومتری شهر مشهد و در جنوب روستای مغان در دامنه ی کوههای بینالود قرار گرفته است. عمق غار حدود 500 متر و ارتفاع آن از سطح دریا 2910 متر است. غار مغان دارای دو دهانه یکی در جنوب و دیگری در شرق است در داخل غار حوضچه های آب راکد و ستونهای آهکی و استالاگتیت و استالاگمیت و چاههایی به عمق 25 متر و پرتگاههای کم عرض وجود دارد. این غار از مراکز دیدنی شهر مشهد است که مورد توجه مسافران، اهالی مشهد و به ویژه زمین شناسان و کوهنوردان می باشد. شایان ذکر است ورود به این غار با توجه به وجود نقاط خطرناک و پرتاگاهها باید توسط راهنما و افراد مجرب غار نورد صورت گیرد.

·        غار هندل آباد ( مشهد )

این غار در بخش تبادکان و در فاصله ی 45 کیلومتری مشهد قرارگرفته است. غار هندل آباد در محدوده روستایی به همین نام واقع شده و دارای دهانه ی مربع شکل کوچکی است که جانب جنوب گشوده شده است. طول غار 90 متر و دارای ستونهای زیبای استالاگتیت و استالاگمیت می باشد. درون غار چشمه آبی وجود دارد که آب از نظر مردم محلی دارای تقدس است.

·        غار دره آل ( مشهد )

غار دره آل مکانی است با دهانه بزرگ و دیدنی و دیوارهای مرتفع و بلند که چشمه ای در مجاورت آن قرار دارد. این غار در 25 کیلومتری شمال شرق مشهد در مسیر راه کلات نادری واقع شده است.

·        غار سنو ( گناباد )

غار سنو که در نزدیکی روستای سنو در شهرستان گناباد واقع شده است، از انواع غارهای آبی است به طوری که حتی در خشکسالی های متوالی میزان آب موجود در غار تغییری نمی کند غار سنو تا حدودی شبیه به غار علی صدر همدان می باشد که تاکنون مورد کاوش و بررسی قرار نگرفته است.

·        غار کارده ( مشهد )

این غار به فاصله 50 کیلومتری شمال مشهد در مسافت 3 کیلومتر ی روستای کارده قرار گرفته است. دهانه ی غار به صورت شکافی سنگی است و عرض تقریبی آن در حدود یک تا سه متر می باشد. طول غار تقریباً یکصد متر است که کاملاً خشک و دارای ویژگیهای خطرناکی است.

·        غار مزداوند ( سرخس )

این غار در شمال شرق منطقه ای موسوم به مزداوند در شهرستان سرخس واقع شده است. غارمزداوند از سنگهای غیر آهکی ساخته شده و کاملاً خشک است و درون آن از چشمه یا چاله های آب خبری نیست. این پدیده طبیعی به عنوان یکی از بزرگترین و عمیق ترین غارهای خراسان رضوی نیز به شمار می رود.

·        غار پرده رستم ( چناران )

این غار درنزدیکی روستای جمعاب درشهرستان چناران قرار گرفته است غار پرده رستم دارای دیواره هایی زیبا و دیدنی از جنس سنگ آهک می باشد و مناظر بدیع و زیبای درون آن اشتیاق دیدن را در گردشگران، کوهنوردان و دوستداران طبیعت افزون می کند.

·        غار آتشگاه ( کاشمر )

این غار در20کیلومتری شمال غرب شهرستان کاشمر قرار گرفته و همانند غار مغان دارای دو گذرگاه ورودی است. درون این غار سرشار از مناظر بکر و دیدنی است.

·        غار قزلق ( درگز )

این غار در 7 کیلومتری چاپشلو از توابع شهرستان درگز واقع شده است و برای بازدید کنندگانش مناظر شگفت انگیز و زیبایی را به معرض تماشا گذارده است.

·        غار ماپری ( تربت حیدریه )

به رغم وجود اتلال باستانی متعدد و شواهد بر جای مانده که حکایت از پیشینه ای مشخص و رد پای انسان ما قبل تاریخ در منطقه تربت حیدریه دارد، از دیگر نمونه های با اهمیت این آثار، غاری است موسوم به « ماپری » در 19 کیلومتری شمال غربی تربت حیدریه و در نزدیکی روستایی به نام« صنوبر» که به استناد بررسی های باستان شناسی از نخستین زیستگاه های این منطقه مربوط به پیش از تاریخ بوده است.

·        غار بزنگان ( سرخس )

یکی از آثار و جاذبه های طبیعی شهرستان سرخس غار بزنگان واقع در 6 کیلومتری جنوب غربی روستایی با همان نام است که با توجه به شواهد پیشینه آن به دوران تاریخی و ما قبل تاریخ می رسد. این غار از نوع آهکی کارستیک بوده و دارای ستونهای استالاگتیت و استالاگمیت زیادی است. کف این مکان خاکی است و دهانه ورودی آن به سمت شمال قرار دارد. وجود لیم استون و آب آشامیدنی در داخل غار از ویژگیهای مهم این اثر طبیعی به شمار می رود.

 حيــات وحــش :

استان خراسان رضوي با توجه به تنوع اقليمي خاص، پستانداران، پرندگان و گونه هاي شاخص جانوري را درخود جاي داده است. در كل 51 گونه پستاندار، 148 گونه پرنده، 3 گونه دوزيست و 71 گونه خزنده در استان شناسايي شده است. پستانداران شاخص قوچ و ميش اوريال، كل و بز، پلنگ، گورخر، پرندگان شاخص، كبك، باقرقره، سار، خوتكا و آنقوت مي باشد و از پرندگان آزاد جهت شكار مي توان به كبك، تيهو، باقرقره، كبوتر جنگلي، كبوتر چاهي، آنقوت و چنگر اشاره نمود. شايان ذكر است پرندگان، بيشترين تنوع جمعيت و دوزيستان كمترين آن را به خود اختصاص داده اند. از ميان گونه هاي فوق، گورخر، پلنگ، كاراكال، آهو و عقاب طلايي گونه هاي حمايت شده و در معرض تهديد مي باشند. لذا یکی از راه کارهای دیگر درجلوگیری از انقراض گونه های جانوری و حفظ تنوع زیستی فعال نمودن مراکز تکثیر و پرورش گونه های درمعرض خطر انقراض می باشد.

طرح تحقيقاتي تكثير و پرورش جبير Gazella barcus  از سال 1374 با زنده گيري 3 رأس جبير از نايبندان طبس و انتقال آن به بخشی از پناهگاه حيات وحش شيراحمد سبزوار آغاز گرديد. درطي سالهاي متمادي پروژه فوق با مؤفقيت آغاز و ادامه يافته است و رشد جمعيت آنها از وضعيت مطلوبي برخوردار بوده تا جایی که اکنون جمعیت آن به حدود70رأس رسیده است.        

جنـگلهـاي طبيـعي :

مساحت جنگلهاي طبيعي استان  تقريباً4067هكتار برآورد مي‎گردد كه‎ اكثراً فاقد جنبه تجارتي بوده و با توجه به گونه‎هاي درختي موجود از قبيل ارس، فندق، زبان گنجشك و بلوط كه جزء گونه‎هاي نادر و با ارزش جوامع گياهي مي‎باشند، جنگلهاي‎ حفاظتي تلقي و به كنترل و حفاظت شديد نياز دارند.

جدول - مساحت جنگلهای استان خراسان رضوی با توجه به تاج پوشش

از مهمتر ین عرصه ها ی جنگلی استان خراسان میتوان از جنگلهای ارس(سرو کوهی)در در گز وجنگلهای پسته کوهی در نزدیکی مرز ایران و ترکمنستان درشهرستان سرخس نام برد.

·        پارک ملی تندوره:(پارک جنگلی طبیعی):

پارک ملی تندوره در شمال شرقی ایران و نزدیک ترکمنستان در ۳۷ درجه و ۲۹ دقیقه تا ۳۷ درجه و ۳۳ دقیقه عرض جغرافیایی و ۵۸ درجه و ۳۳ دقیقه تا ۵۸ درجه و ۵۴ دقیقه طول جغرافیایی واقع گردیده‌است. براساس تقسیم بندی مجموعه تندوره در شمال استان خراسان رضوی در شهرستان درگز قرار دارد. این منطقه در حوزه آبریز هریرود و کشف‌رود و زیرحوزه رودخانه درونگر قرارگرفته ‌است. پارک ملی تندوره با مساحت ۷۳۴۳۵ هکتار در بهمن ماه سال ۱۳۴۷ به عنوان منطقه حفاظت تندوره قرق گردید و در اسفند ماه سال ۱۳۴۸ به پارک وحش تندوره تغییر نام یافت. در خرداد ماه سال ۱۳۵۰ قسمتی از شرق (ناحیه مجاور گردنه الله‌اکبر) حذف و در بهمن ماه سال ۱۳۵۳ عنوان پارک ملی تندوره به منطقه داده شد. پارک ملی تندوره از نظر تاریخی نیز حائز اهمیت بوده ودر گذشته نه چندان دور راه ارتباطی درگز به قوچان از این منطقه می‌گذشته ‌است. مرتفع ترین نقطه این منطقه قله قنبرعلی در جنوب محدوده به ارتفاع ۲۵۸۶ متر است و پست ترین نقطه با ارتفاع ۸۸۴متر در بخش شمالی محدوده قرار دارد. این منطقه فاقد مراکز جمعیتی می باشد و تنها پاسگاههای محیط بانی چهل میر،‌ بابانستان، شکراب، تیوان، درونگر، چرلاق و زیارتگاه علی بلاغ در آن قرار دارند. مجموعه تندوره از نظر منابع آبی فاقد رودخانه‌های مهم است و قسمت اعظم منابع آب این منطقه را چشمه‌ها تشکیل می‌دهند. آبدهی چشمه‌های منطقه چشمگیر نبوده و تنها چشمه‌های چهل‌میر و چرلاق به طور نسبی دارای آبدهی بیشتری در مقایسه با سایر چشمه‌ها می‌باشند. شکل خاص زیستی، ساختمان خاک، تغییرات ارتفاع، میزان بارش و شکل آن ونوسانات و گرما سبب گردیده پوشش گیاهی متنوعی در این ناحیه دیده شود.

پارک ملی تندروره از نظر ذخائر طبیعی و حیاتی، تنوع زیستی و نمونه‌های حیات وحش (قوچ و میش اوریال) و پدیده‌های ارضی و دیگر ویژگی‌های خاص در نوع خود پارکی ممتاز می‌باشد.راه اصلی پارک جاده شوسه قوچان به درگز می‌باشد که از سه نقطه می‌توان به پارک دسترسی پیدا کرد.

1- قریه اینچه کیکانلو (واقع بر سر راه درگر، قوچان) تاپاسگاه شکر آب (جنوب پارک) ۱۰ کیلومتر.

 ۲-از درگز تا پاسگاه چهل میر (شرق پارک) ۳۰ کیلومتر.

۳- از نوخندان تا زیازتگاه بابانستان (شمال پارک) ۱۲ کیلومتر. این پارک از یک سری کوهای مرتفع و متصل به هم تشکیل شده ‌است قسمتهای شمالی و شمال شرق آن هستند و رشته‌کوه مشخصی ندارد.

·        دریاچه بزنگان

•  موقعيت جغرافيايي: در فاصله120 کيلومتری شرق مشهد و 4 كيلومتري شرق روستاي بزنگان

• وسعت منطقه: 500 هکتار

• گیاهان ویژه: پده ، بادامشک، گز، تاغ، فرفیون، گون

• جانوران ویژه: انواع پرندگان آبزی وکنار آبزی مهاجر و بومي

• پاسگاه ها: محیط بانی بزنگان

·        پناهگاه حیات وحش حیدری

• موقعيت جغرافيايي: 70 كيلومتري شمال غرب  نيشابور

• وسعت منطقه:  48350 هکتار

• مشخصات توپوگرافی: كوهستاني، تپه ماهور

• گیاهان ویژه: ارس ، بید سرخ، انواع کما و بادامشک

• جانوران ویژه: قوچ و ميش، کل و بز

• پاسگاه ها: محيط باني هاي حیدری و گورخر

·        پناهگاه حیات وحش شیر احمد

• موقعيت جغرافيايي: شرق سبزوار

•  وسعت منطقه: 22847 هکتار

• مشخصات توپوگرافی: دشتي، تپه ماهور

• گیاهان ویژه: سنجد، کما، گز و تاغ

• جانوران ویژه:آهو، جبير

•  پاسگاه ها: سرمحیط بانی شیر احمد و محیط بانی سمندر

·        منطقه حفاظت شده  ارس سيستان

• موقعيت جغرافيايي: شمال شرق مشهد

• وسعت منطقه: 112714 هکتار

• مشخصات توپوگرافی: كوهستاني، صخره اي         

• جانوران ویژه: قوچ و ميش، كل وبز

•گیاهان ویژه: ارس، انواع بید، انواع گون

•پاسگاه ها: سر محیط بانی هزار مسجد

·        منطقه حفاظت شده درونه

•موقعیت جغرافیایی: شرق شهرستان بردسكن

•وسعت منطقه: 71679هکتار

•مشخصات توپوگرافی: كوهستاني، تپه ماهور

•گیاهان ویژه: انجیر وحشی،  بنه و گز

•جانوران ویژه: قوچ و ميش، کل و بز

•پاسگاه ها: سرمحیط بانی درونه

·        منطقه حفاظت شده هنگام

•موقعیت جغرافیایی:20 كيلومتري شرق گناباد

•وسعت منطقه:33710 هکتار

•مشخصات توپوگرافی: کوهستانی، تپه ماهور، دشتی

•گیاهان ویژه:  بنه ، بادامشک، انجیر وحشی

•جانوران ویژه: قوچ و ميش، كل و بز، آهو

•پاسگاه ها: محیط بانی هنگام

·        منطقه حفاظت شده افتخاری

•موقعیت جغرافیایی: 16 کيلومتري شرق بجستان

•وسعت منطقه:66880 هکتار

•مشخصات توپوگرافی: کوهستانی، تپه ماهور، دشتی

•گیاهان ویژه: قیچ ، تاغ، درمنه

•جانوران ویژه: یوز پلنگ، كل و بز، آهو

•پاسگاه ها: سرمحیط بانی بجستان

·        منطقه حفاظت شده قرچغه

•موقعیت جغرافیایی: 95 كيلومتري شمال قوچان

•وسعت منطقه:33037 هکتار

•مشخصات توپوگرافی: کوهستانی، تپه ماهور

•گیاهان ویژه:  ارس، درمنه، باریجه،کلاه میرحسن

•جانوران ویژه: قوچ و ميش اوریال،كل و بز، پلنگ

•پاسگاه ها: محیط بانی دربادام

·        منطقه حفاظت شده جنگل خواجه

•موقعیت جغرافیایی: 70 كيلومتري غرب سرخس

•وسعت منطقه:37552 هکتار

•مشخصات توپوگرافی: کوهستانی، تپه ماهور

•گیاهان ویژه: درختان پسته وحشی

•جانوران ویژه: قوچ و ميش، آهو

مناطق تحت مديريت سازمان جنگل ها و مراتع

مناطق تحت حفاظت سازمان جنگل ها و مراتع: ، مناطق حفاظت شده باغ كشمير، ارس سيستان، سراني، حيدري، شيراحمد، مناطق آزاد براي شكار، گونه هاي آزاد براي شكار ضوابط و مقررات شكار و صيد، مناطق تحت مديريت سازمان جنگل ها.

ذخيره گاههاي جنگلي: به قطعات جنگلي كه رويشگاه طبيعي توده هاي خالص گونه هاي جنگلي مي باشد، اطلاق مي شود و به ترتيب اولويت، گونه هاي در حال انقراض، در معرض تهديد و ديگر گونه هاي بومي را دربر مي گيرد.

جدول- مساحت گونه حمايت شده استان خراسان رضوي

تحليل swot    از اكوتوريسم استان خراسان رضوي

·        نقاط قوت

1-    وجود جاذبه‌هاي طبيعي نظير چشمه‌ها و مراكز آب‌درماني كه گردشگران زيادي را جذب مي‌كند. اين چشمه‌ها نظير چشمه‌ شاهان گرماب در شهرستان فريمان داراي خاصيت درماني فوق‌العاده است.

2-    استان خراسان، زيستگاه‌هاي گياهي و جانوري متنوعي را در خود جاي داده است كه هر يك از آن‌ها از جاذبه‌هاي زيست‌ محيطي ويژه‌اي برخوردارند.

3-    وجود غارهاي طبيعي و تاريخي و منحصر به فرد در استان .

·        نقاط ضعف

1-    فقدان سرويس‌هاي بهداشتي و تسهيلات لازم در نزديكي مكان‌هايي كه از جاذبه‌هاي طبيعي گردشگري برخوردارند.

2-    امكان دسترسي مناسب و سهل به برخي از جاذبه‌ها وجود ندارد.

3-    گردشگران در مورد جاذبه‌ها اطلاعات و آگاهي كافي ندارند و مرجعي جهت اين امر وجود ندارد.

·        فرصت ها‌

·        كناره‌هاي برخي از رودهاي استان نظير رود‌اترك، رود بيدواز به لحاظ برخورداري از توان‌هاي طبيعي قابليت جذب گردشگران را دارند.

·        امكان فعاليت‌هاي پژوهشي و تفريحي در مناطق حفاظت شده استان وجود دارد.

·        تهديدها

·        تغيير كاربري اراضي به اراضي كشاورزي و مسكوني در برخي  نقاط صورت پذيرفته است. (نظير منطقه سالوك و ساريگل)

احمد ديناري

کشور سوریه نه تنها به خاطر میراث تاریخی بر جای مانده از تمدن های اولیه بشری به خود می بالد، بلکه دارای تنوع فرهنگی، معماری، اجتماعی و تاریخی فراوانی نیز می باشد. سوریه با  قرار گرفتن در کانون جهان کهن(اروپا، آسیا، آفریقا) توانسته به عنوان منطقه ای تأثیرگذار در جهان متمدن کنونی ایفای نقش نماید. این کشور تاکنون ظهور و زوال امپراطوری های بسیاری را در خود دیده و مکانهای باستانی متعددی برای بازدید دارد. با این حال، تاریخ تنها مؤلفه ای نیست که سوریه را به عنوان مکانی جذاب به بازدید کنندگان معرفی می نماید ، بلکه تلفیق فرهنگ و میراث غنی این کشور با زندگی پر جنب و جوش و مدر ن امروزی ، اخلاق گشاده و میهمان نوازی مردم ، گوناگونی فرهنگ های مختلف، آب و هوای معتدل و مطلوب و فرصت های طلایی خرید است که این کشور را به عنوان  مکانی مناسب برای گردشگران به جهانیان معرفی نموده است.

بیش از 700 هتل با قیمت های  متغیر در سوریه وجود دارند که تعدادی از آنها ، هتل های بین المللی هستند و بیشتر در شهرهای دمشق، لاتاکیا، پالمیرا، آلپو و دیرالزور قرار دارند . برای گردشگران تابستانی نیز هتل های جدید التأسیس، خوابگاههای پذیرش مسافر و کمپ های تابستانی در نظر گرفته شده است، این کمپ ها در حومه شهرهای بزرگ و در مناطق ساحلی با داشتن تسهیلات اقامتی مطلوب بر پا شده اند.

تعداد ثبت شده گردشگران خارجی در هتل های کشور سوریه در سال 1996 میلادی 382000 نفر بر آورد شده است که این تعداد ثبت گردشگر ، 079/1 میلیون شب را در هتل ها گذرانده اند .(با میانگین اقامت 8/2 شب برای هر گردشگر).

علاوه بر آن ، در همان سال ، تعداد 908000 گردشگر عرب نیز وارد سوریه شدند که این گردشگران  معمولا و به طور سنتی از آپارتمانهای مبله اجاره ای برای اقامت خود استفاده می کنند. البته برخی از این گردشگران فقط برای ترانزیت و عزیمت به سایر کشورها وارد سوریه شده اند. تعداد 909000 لبنانی نیز از مرزهای مشترک دو کشور وارد سوریه شدند که اغلب آنها بازدید کنندگان یکروزه بوده اند. (با اهداف تجاری، خرید و بازدید از خانواده)

با مقایسه ارقام اقامت های شبانه در هتل های سوریه (شاخص مهم گردشگری) به مقدار 079/1 میلیون با همین رقم در کشور تونس(23366 میلیون) ، به این نتیجه می رسیم که هنوز تلاش  زیادی جهت تقویت و توسعه صنعت گردشگری در این کشور مورد نیاز است . بدیهی است که این مهم نیازمند توسعه خدمات گردشگری ، جاذبه های دیدنی و زیر ساخت ها است .

طبق تازه ترین آمار ، تعداد گردشگرانی که در سه ماه اول سال 2001 میلادی از سوریه دیدن کرده اند، بالغ بر 490000 نفر بوده است که از این تعداد75 درصد آنها ملیت عرب داشته اند. این رقم نشاندهنده افزایش 24 درصدی در مقایسه با ارقام سه ماه اول دو سال قبل بوده است . موضوع جالب توجهی که وجود دارد، افزایش قابل ملاحظه تعداد بازدید کنندگان  اردنی از سوریه بوده است . این تعداد با افزایش 27 درصدی نسبت به سال قبل ، به مجموع 103000 نفر رسید . این امر بازتاب بهبود روابط سوریه و اردن از زمان به قدرت رسیدن ملک عبدالله دوم،پادشاه اردن است.

مهمترين شهرها وجاذبه هاي توريستي سوريه :

شهردمشق : پایتخت سوریه و دارای 000/500/4 نفر جمعیت می باشد و در جنوب غربی سوريه واقع شده است كه مهمترين جاذبه هاي گردشگري آن عبارتنداز:

·   باب توما: این دروازه درسمت شمال شرقی  شهر واقع شده و از بناهای دوران رومی ها است.

·   باب الفرادیس: در سمت شمال دمشق

·   باب السلام : در سمت شمال  دمشق

·   باب الجناز : در غرب دمشق

·  مرقد و مزار عقیله بنی هاشم، زینب کبری(س): یکی از زیارتگاههای بسیار مهم و مورد توجه تمام مذاهب اسلامی در دمشق می باشد که همواره خيل مشتاقان و ارادتمندان آن بانوی فداکارو بزرگوار از سرزمین  های اسلامی ، به ویژه ایران برای زیارت مرقدش عازم این سرزمین می گردند.

·  مقام و مرقد حضرت رقیه (س): پس از مرقد مطهر حضرت زینب کبری(س) مورد توجه  مذاهب اسلامی به ویژه شیعیان  است و دارای معماری ایرانی اسلامی است.

·  مسجد جامع  اموی: که قدمت آن به دوران 1400 سالة اسلامی محدود نمی شود و ریشه و بنیانی  4000 ساله دارد و حدود 4000 سال پیش از مسجد آتشکده  بوده است.

·  شبستان جامع اموی: شبستان مسجد، بیست ستون در سمت شرق و بیست ستون در سمت غرب دارد و چهارستون اصلی و بزرگ به ابعاد 3×2 متر در وسط آن قرار دارد که پایه های گنبد بزرگ  مسجد  یعنی قبه النسر هستند.

قبر و مقام حضرت هود(ع)- مقام حضرت خضر (ع)- مکان نزول حضرت عیسی (ع) و مقام و محل دفن سرحضرت یحیی (ع) در این مسجد قرار دارد.

·        مدرسه نوریه کبری: مدرسه ای قدیمی است که در سال 556 هجری  توسط نورالدین محمود زنگی یکی از امرای  بزرگ شام ساخته شده است.

·        مدرسه عادلیه کبری: توسط ملک عادل سیف الدین ابی بکربن ایوب در سال 612 هجری ساخته شده است .در سال 1919 این مدرسه محل موزه  ملی دمشق و سپس فرهنگستان شد و در حال حاضر مدرسه است.

·        قبرستان باب الصغیر: یکی از قبرستان های بسیار مهم و تاریخی دمش است و کنار باب الصغیر یکی از دروازه های قدیمی دمشق قرار دارد. در این قبرستان قبور سکینه دختر امام حسین(ع)، ام کلثوم(زینب صغری) دختر امام علی (ع)، عبدالله بن جعفر صادق (ع) و عبدالله بن سجاد (ع) قرار دارند.  همچنین مدفن سرهای شهدای کربلا شامل سر مقدس  حضرت ابوالفضل  العباس (ع)،  سر مقدس علی اکبر (ع) و سر مقدس حبیب بن مظاهر  (ع) ، قبر منسوب  به بلال حبشی ، قبر منسوب  به عبدالله بن  ام مکتوم  ، قبر اوس بن اوس و ... در این قبرستان واقع شده اند .

·        بازار حميدیه (سوق الحميدیه): یکی از قدیمی ترین و مشهورترین بازارهای دمشق است  . طول بازار 600 متر و عرض آن 15 متر است که از خیابان حمیدیه و کنار قلعه دمشق  شروع می شود و تا در غربی مسجد جامع اموی امتداد می یابد.

·               بازار مدحت پاشا : این بازار در عهد رومی ها ساخته شده و به سوق الطویل یا الطویله نیز معروف  است.

·               قصر الخضراء یا قصر الاموی: که دارالاماره معاویه بن ابی سفیان و سپس یزیدین معاویه بوده است.

·        قصر العظم (قصراسعد پاشا): یکی از زیباترین قصرهای دمشق است که به موزه ملی تبدیل شده است و دارای 36 اتاق می باشد که هر یک بخشی از موزه های مردم شناسی ، سلاح و ... شده است.

·        کوه قاسیون: گفته می شود در پائین این کوه ، آدم  ابوالبشر سکونت داشته  و در بالای آن قابیل ، برادرش، هابیل را کشته است ، در شرق آن حضرت ابراهیم(ع) به دنیا آمده است و در سمت غرب آن حضرت مسیح و مادرش مریم (س) پناه گرفته اند. از پیامبر اکرم روایت شده است که بر این کوه ، حضرت ابراهیم (ع) ، حضرت لوط(ع)، حضرت موسی (ع) ، حضرت عیسی(ع) و حضرت ایوب نماز گزارده اند.

·               غار منسوب به اصحاب کهف : در دمشق واقع شده و البته این غار از نظر تاریخی مستند نیست.

·        مغاره الجوع (غار سنگی): گفته می شود در این غارچهل پیامبر  الهی ، یا چهل تن از عابدان و صالحان که توسط حکومت های ستمگر تحت تعقیب بو ده اند، از فرط گرسنگی و شدت مشکلات به شهادت رسیده اند.

·        مغاره الدوم (غار خون): گفته شده در این غار حضرت هابیل (ع)به دست برادرش قابیل به شهادت رسیده است . این غار کمی پایین تر از غار اهل الکهف و کنار غار سنگی قرار گرفته است.

·        میدان جندی مجهول (سرباز گمنام): در شمال شهر دمشق، بزرگترین میدان به این نام ، نامگذاری شده است . بنای آن که مراسم ملی سوریه معمولا در آنجا برگزار می شود از دو موزة جنگی  و موز‌ه وسایل و ادوات  قدیمی تشکیل  شده است.

·        قلعه تاریخی دمشق: این قلعه به دست صلاح الدین ایوبی و ملک عادل به ابعاد220× 160 متر توسعه یافت و با خندقی که در اطراف آن حفر شده بود، محافظت می شد . در این قلعه  بیست هزار مرد جنگی با اسبان و وسایل خود جا می گرفتند. این قلعه در هجوم تیمور لنگ ویران شد ولی دوباره بازسازی شد.

·        صیدنایا: این شهرک در 20 کیلومتری شمال دمشق واقع است و در آن دیرصیدنایا قراردارد که بنابر قول مشهور، محل حضور حضرت  مریم(س) بوده است.

·        منطقه غوطه: منطقه ای خوش آب و هوا و سرسبزاست  که رومیان آن را رود طلایی می ناميدند و این رود در 45 کیلومتری شمال  دمشق قرار دارد.

·        معبد ژوپیتر: این معبد به خدای رومیها تعلق داشته و در انتهای بازار حمیدیه  و در محل مسجد اموی واقع شده است و در حال حاضر ویرانه های بعضی از دیوارها و ستون های سنگی آن دیده می شود.

شهرحلب: دومین شهر پرجمعیت سوریه پس از دمشق است و در شمال سوریه و به فاصله 280 کیلومتری دمشق قراردارد ومهمترين جاذبه هاي گردشگري آن عبارتنداز:

·        مشهد الحسین  - المسجدالنقطه: گفته می شود جایی است که خون جاری شده از سر مبارک امام حسین (ع) بر سنگی واقع در آن جاری شده بود.

·               مشهد المحسن بن الحسین(ع): در این مکان ، محسن  فرزند امام حسین(ع) به خاک سپرده شده است.

·        قلعه تاریخی و نظامی حلب: در مرکز و میدان اصلی شهر حلب  واقع شده و گرداگرد آن خندق و دروازه های بزرگ  است. این قلعه از اماکن و آثار تاریخی و گردشگری منحصر به فردی است که جهانگردان بسیاری را به سوی خود جلب می نماید.

·               قلعه سمعان: کلیسا و قلعه سمعان  در 30 کیلومتری شهر حلب واقع شده است.

·               مسجد جامع الکبیر یا اموی و مسجد جامع توقه

شهرحماه: شهری تاریخی و قدیمی در 185 میلومتری  شمال دمشق و با جمعیتی  حدود 000/410 نفر می باشدكه جاذبه هاي گردشگري مهم آن عبارتنداز:

·        مسجد جامع کبیر حماه: قبل از اسلام ، معبد بت پرستان و سپس کلیسا بوده و در سال 17 هجری به مسجد تبدیل شده است.

·               قلعه حماه: بنای آن به دو قرن  قبل از میلاد باز می گردد و یکی از زیباترین  قلعه های سوریه  به شمار می رود.

شهر باستانی آفامیه یا آفامیا: این شهر در56 کیلومتری شهر حماه  قرار دارد و در حال حاضر بقایای این شهر، به ویژه ستون هاي و سرستون هاي سنگی و پایه برخی از دیوارها موجود است  و جهانگردان بی شماری از آن بازدید می نمایند.

·        قلعه جعبر: در کنار رود خانه فرات واقع شده و چون در نزدیکی آن سدّ عظیمی ساخته اند، این قلعه شبیه جزیره ای در وسط دریا است.

شهرباستاني تدمر یا پالمیرا: در شمال شرقی دمشق واقع شده است و ویرانه های این شهر ، یکی از مهمترین آثار باستانی  سوریه است. دیوارهای سنگی معبد با رنگهای  روشن، تندیس های ساکنان آن و طاق های عظیم  آن ، هنوز در این شهر دیده می شود.

موزه ها:

بر اساس آماررسمی یونسکو، در سوریه بیش از 33 موزه شامل موزه های هنر، باستانشناسی و تاریخ ، علوم و تاریخ طبیعی، موزه های تخصصی  و موزه های منطقه ای وجود دارد.  که مشهورترین آن عبارتند از : موزه شهر حلب در خیابان حلبون جنب محوطه حجاز – موزه قلعه حلب- موزه پالمیرا- موزه سویدا- موزه حمص- موزه جنگ دمشق واقع در جنب بیمارستان نوری – موزه کشاورزی دمشق در جنب خانه  شامی و موزه شیعه  در داخل مسجد جامع اموی دمشق.

صنایع دستی:

مهمترین صنایع دستی سوریه عبارتند از : زیور آلات و سیمین – جام های برنجی – شیشه های دست ساز- کنده کاری  روی ظرف مسی- خاتم  کاری- کوزه گری- سفالگری- چاقو- منسوجات- منبت کاری- سجاده ها و فرش های دست باف- پوشاك سنتي و پارچه های گلدوزی شده با نام دمسک. همچنین پارچه های دامسکو، برو کارو اغبانی از قرون وسطی محصول انحصاری بافندگان دمشقی است.

روادید(ويزا):

أخذ مدارک جهت دریافت ویزای سوریه  از ساعت 12-9 هر روز صو رت می گیرد و گذرنامه ها 24 ساعت قبل أخذ می گردد و فرم سفارت و 2 عکس از جمله مدارک  مهم جهت أخذ ویزا می باشد.

هر مسافر می تواند به هر میزان که مایل باشد ارز وارد این کشور نماید به شرطی که مقدار ارز خارج شده بیشتر از مقدار ارز ورودی نباشد.

نشانی سفارت سوريه در ایران:     

 تهران – خیابان آفریقا – خیابان ایرج شماره 19.تلفن: 22055332-021

مشهد- ارديبهشت 88

در اواخر جنگ جهاني اول و در يکي از روزهاي سال 1296 شمسي اهالي تهران براي اولين بار هواپيمايي را مشاهده نمودند که در ارتفاع پايين بر فراز تهران پرواز مي کرد و چون در آن موقع فرودگاهي در تهران وجود نداشت، خلبان در محل وزارت امور خارجه و شهرباني فعلي به زمين نشست. اين هواپيما ساخت روسيه بود که آن را به صورت صندوقي از قطعات از راه بندرانزلي با اتومبيل به تهران حمل و پس از سوار کردن قطعات توسط خلبان روسي به پرواز درآمد.
پيشرفت سريع کشورهاي توسعه يافته در زمينه صنعت، تکنولوژي و بازرگاني، مسؤولين امر را متوجه صنعت نوپا و پرشتاب هواپيمايي نمود. به دنبال تمايل کشورها نسبت به استفاده از اين تکنولوژي، در بهمن ماه سال 1304 ايران به موجب قانوني، حق انحصاري هواپيمايي در ايران را به شرکت هواپيمايي آلماني به نام يونکرس ، واگذار نمود.
شرکت مزبور در سال 1305 شعبه خود را در ايران افتتاح و با وارد کردن چند فروند هواپيماي يونکرس، خطوط هوايي به شهرهاي مشهد، شيراز، بندرانزلي و بوشهر داير و حمل و نقل پست و مسافر از راه هوا را به عهده گرفت.
در سال 1317 باشگاه خلباني با 20 فروند هواپيما تاسيس شد.در مرداد ماه 1325 دولت اقدام به تشکيل اداره اي تحت عنوان اداره کل هواپيمايي کشوري نمود.
اداره مذکور در آغاز کار خود را در يک اتاق واقع در طبقه پايين ساختمان شمس العماره با يک رييس و يک کارمند آغاز نمود و در يک سال بعد با بودجه اي بالغ بر سيصد هزار تومان محل آن به فرودگاه مهرآباد انتقال يافت. حدود سه سال بعد يعني در تاريخ 28 تير ماه 1328 قانون هواپيمايي کشوري به تصويب مجلس وقت رسيد و اداره کل هواپيمايي کشوري زير نظر وزارت راه قرار گرفت. در سال 1353 اداره مذکور تحت عنوان سازمان هواپيمايي کشوري زير پوشش وزارت جنگ قرار گرفت، تا اين که با به ثمر رسيدن انقلاب شکوهمند اسلامي در تاريخ 6/12/1357 با تصويب شوراي انقلاب، سازمان از پيکره وزارت جنگ منتزع و به وزارت راه و ترابري ملحق گرديد.
در راستاي شناخت بيشتر سازمان هواپيمايي کشوري که امروزه به عنوان سازماني متعالي و شکوفا، اعمال حاکميت بر صنعت حمل و نقل هوايي را عهده دار است همين بس که پس از انقلاب شکوهمند اسلامي به رغم مشغله هاي هشت سال دفاع مقدس و اخراج کارشناسان خارجي، کليه امور به دست تواناي متخصصين ايراني انجام و فرودگاههاي کشور از 22 فرودگاه قبل از انقلاب که حمل بار و مسافر در آن انجام مي گرفت به 70 فرودگاه عملياتي و آمار جابه جايي مسافر از قريب به سه ميليون نفر قبل از انقلاب به حدود 20 ميليون نفر در سال افزايش يافته است.

شرح وظايف سازمان هواپيمايي كشوري:

وظايف سازمان هواپيمايي کشوري که به مثابه نماينده دولت در جهت اعمال حاکميت در صنعت حمل و نقل هوايي کشور است به شرح زير مي‌باشد:

• سياستگذاري و برنامه ريزي و تعيين خط مشي‌هاي فني، اقتصادي، بازرگاني بين المللي حمل و نقل هوايي کشور.
•  سياستگذاري و برنامه ريزي درمورد نوع، تعدد جايگاه دستگاههاي ناوبري و کمک ناوبري و ارتباطي درفرودگاهها و نظارت بر عملکرد فرودگاهها.
•  سياستگذاري و برنامه ريزي درزمينه آموزش وتربيت پرسنل متخصص هواپيمايي براي کليه موسسات هواپيمايي
• سياستگذاري و برنامه ريزي در امور مخابراتي و صدور دستورالعمل هاي مربوطه به امور مخابرات و مبادله پيامها و دستگاههاي مورد نياز در فرودگاهها.
•  برنامه ريزي درخصوص برقراري سيستم هاي برق اضطراري و روشنايي باندها و نظارت بر نصب و بهره برداري صحيح از سيستم ها و تجهيزات مربوطه
• صدور دستور العملهاي مورد نياز در امور امنيتي زميني ، آتش نشاني و آموزشي پرسنل و نظارت بر حسن اجراي آن.
•  تدوين استاندارد پرواز ، نظارت بر شرکتهاي هواپيمايي از نظر تاييد صلاحيت و رعايت نکات و استانداردهاي ايمني و صدور گواهينامه ها و تدوين و تنظيم مقررات مربوطه.
•  تنظيم و تدوين مقررات و دستورالعملهاي مربوط به کنترل فضاي کشور و صدور اجازه پرواز و جلوگيري از آن و نظارت بر واحدهاي مراقبت پرواز فرودگاهها.
•  تاييد انواع هواپيماهايي که مي توانند درايران به فعاليت حمل و نقل هوايي بپردازند.
•  تهيه طرح موافقتنامه ها و قراردادهاي بين المللي و مبادله آنها.
•  تهيه و تدوين دستورالعملهاي امنيتي، حفاظتي با رعايت مقررات و استانداردهاي بين المللي و داخلي مربوطه و نظارت براعمال آنها.
•  عضويت و ارتباط با سازمان بين المللي هواپيمايي کشوري (ICAO) و ساير سازمانهاي جهاني ذيربط با رعايت مقررات مربوطه.
•  بررسي سوانح و حوادث هواپيمايي و اعمال مجازات هاي لازمه طبق مقررات مربوطه.
•  بررسي و ارائه طرح هاي فرودگاهي ونظارت بر رعايت استانداردهاي بين المللي مربوطه
•  تاييد صلاحيت فني و تخصصي مديران و مسئولين عملياتي فرودگاههاي کشور قبل از انتصاب آنان توسط مدير عامل شرکت فرودگاههاي کشور
• انجام امور برنامه ريزي، امور اداري و مالي و حقوقي وارزشيابي و ساير خدمات مديريتي و پشتيباني سازمان و پرسنل مربوطه.
•  صدور،تمديد، تعليق و لغو مجوز تاسيس دفاتر خدمات مسافرت هوايي
•  نظارت و ارزيابي مستمر نحوه فعاليت دفاتر خدمات مسافرت هوايي
• آموزش توجيهي و تخصصي مديران فني دفاتر خدمات مسافرت هوايي وبرگزاري آزمون تخصصي مربوط

ايکائو يا ICAOدر تاريخ 7 دسامبر 1944 در ضمن تنظيم و امضا پيمان حمل و نقل هوايي مرسوم به پيمان شيکاگو تشکيل گرديد. اما موجوديت آن به طور رسمي در سال 1947 اتفاق افتاد و اولين جلسه آن در 6 مي 1947 تشکيل گرديد و در 28 مي اعضاء شورا انتخاب گرديدند. دولت ايران نيز در سال 1327 هجري شمسي رسماً به پيمان شيکاگو و در نتيجه به ايکائو پيوست.

پيمان شيکاگو در 96 ماده تدوين شده و در ضمن آن بر اصول کلي حقوق بين المللي و هوانوردي از جمله اصل حاکميت دولت ها بر قلمرو و تابعيت هواپيما تاکيد دارد. بر اساس توافق مقر سازمان در مونترال كانادا ميباشد.

منشور ايكائو

• اطمينان از رشد منظم و ايمن هواپيمائي كشوري بين المللي در سراسر جهان
• تشويق صنعت و طراحي هواپيما براي مقاصد صلح جويانه
• ترغيب توسعه خطوط هوائي،فرودگاه ها و تسهيلات هوانوردي براي هواپيمائي كشوري بين المللي
• پاسخ به نياز مردم جهان به حمل و نقل هوائي ايمن ،منظم،كارا و با صرفه
• جلوگیري از تضييع اقتصادي ناشي از رقابت مضره
• حفظ حقوق دول عضو و تامين فرصت مساوي براي اعضاء براي برقراري سرويس هوائي بين المللي
• از بين بردن تبعيض ميان كشورهاي عضو
• افزايش ايمني پروازها در ناوبري بين المللي
• ارتقاء عمومي همه ابعاد هوانوردي
• و به طور كلي تعميم و توسعه كليه امور پشتيباني هواپيمائي كشوري بين المللي

hinhtاهداف ايكائو 2005-2010

• سلامت و ايمني پرواز
• امنيت پرواز
• حفاظت محيط زيست
• ارتقاء کارايي عمليات هواپيمايي کشوري
• استمرار عمليات هواپيمايي کشوري

قانون و مقررات و تحکيم حاکميت قانون بر هواپيمايي کشوري

انكس هاي ايكائو

ضمایم پیمان شیکاگو، انکس های ICAO ، حاوی مقررات بین المللی هواپیمایی کشوری میباشد که بصورت مقررات توصیه شده طبق ماده 37 پیمان شیکاگو توسط ICAO تهیه و منتشر میگردد.این ضمایم بطور خلاصه بشرح زیر است :

•  انکس 1 : حاوی قوانین و مقررات بین المللی در زمینه آموزش و امتحان در مورد صدور گواهینامه های خلبانی،مهندسی پرواز و تعمیر و نگهداری هواپیما و گواهینامه های مربوط به تعمیر و نگهداری وسایل رادیویی و دستگاه های ناوبری و آلات دقیق هواپیما و همچنین گواهینامه های مراقبت پرواز و عملیات شرکت های هواپیمایی می باشد. (Personnel Licensing)
• انکس 2 : قواعد و مقررات بین المللی برای خلبانان و کارکنان مراقبت پرواز در زمینه بعضی از نکات که در هوا باید مورد توجه قرار گیرد،میباشد.از جمله این قواعد و مقررات حق تقدم هواپیما ها نسبت به یکدیگر در هواست (Rules Of The Air)
• انکس 3 : در مورد هواشناسی و حاوی مقررات بین المللی در زمینه هواشناسی هواپیمایی میباشد (Meteorological service For International Air Navigation) 
• انکس 4 : در زمینه نحوه تهیه و انتشار نقشه های هواپیمایی میباشد (Aeronautical Charts) 
• انکس 5 : واحد های اندازه گیری مورد استفاده در هواپیمایی کشوری را مشخص کرده است (Units Of Measurement To Be Used in Air and Ground Operations)
• انکس 6 : مربوط به عملیات هواپیمایی میباشد و در آن مقررات بین المللی مربوط به نحوه کار شرکت های هواپیمایی و نحوه استفاده از هواپیما از لحاظ عملیاتی درج گردیده است . (Operation Of Aircraft-Airplanes)
  این انکس دارای دو بخش است :
  - یک بخش مربوط به عملیات شرکت های هواپیمایی است که در مقابل دریافت وجه بهره برداری مینماید
  - بخش دیگر مربوط به عملیات هواپیمایی میباشد که جنبه خصوصی دارند و مجاز به دریافت وجهی برای حمل بار و مسافر نیستند که به General Ariction معروف هستند
• انکس 7 : در این انکس مقررات بین المللی ثبت هواپیما ها درج شده و علامت ثبت تخصیص یافته به کشور های مختلف جهان و همچنین مقررات مربوط به نحوه رنگ آمیزی علایم ثبت و شناسایی مشخص شده است. (Aircraft Nationality and Registration Marks) 
• انکس 8 : حاوی مقررات بین المللی ساخت و نگهداری هواپیما میباشد (Airworthiness Of Aircraft) 
• انکس 9 : حاوی مقررات بین المللی در مورد تسهیلات رفت و آمد مسافرین و ترخیص بار مانند مقررات گمرکی و گذرنامه میباشد (Facilitations) 
• انکس 10 : حاوی مقررات مربوط به ساخت و نصب و نگهداری دستگاه های ارتباطی و ناوبری و رادار  و نحوه تهیه و مخابره تلکس های هواپیمایی میباشد. (Telecommunications) 
• انکس 11 : حاوی مقررات مراقبت پرواز (Air Traffic Services)
• انکس 12 : حاوی مقررات تجسس و نجات میباشد (Search and Rescue)
• انکس 13 : حاوی بررسی و پیشگیری سوانح (Aircraft Accident and Incident Investigation) 
• انکس 14 : در این انکس خصوصیات فرودگاه های بین المللی از نظر حداقل طول و عرض و استقامت باند و تاکسی رو ها و سایر محموله های فرودگاهی و همچنین مقررات بین المللی احتراز از نصب موانع در فرودگاه ها و نیز حداقل احتیاجات آتش نشانی و بعضی از سایر خدمات فرودگاهی درج شده است (Aerodromes) 
• انکس 15 : حاوی مقررات بین المللی در مورد دریافت بررسی و انتشار اطلاعات هواپیمایی از طریق صدور نوتم و تهیه کتاب (A.I.P کتاب اطلاعات هواپیمایی کشوری) می باشد. (Aeronautical Information Services) 
• انکس 16 : حاوی مقررات بین المللی احتراز از صدای نا هنجار هواپیما ها(NOISE) و احتراز از آلوده کردن محیط زیست از طریق مواد سمی خروجی از Exhaust موتور میباشد (Environmental Protection) 
• انکس 17 : حاوی مقررات بین المللی در زمینه امنیت هواپیمایی میباشد و هدف آن وضع مقررات درمورد هواپیما ربایی و اقدامات خرابکاری در هواپیمایی است (Security)
• انکس 18 : مقررات بین المللی بسته بندی،انبار کردن و حمل بی خطر کالا های خطرناک (The safe Transport of Dangerous Goods by Air)

مناطق ايكائو

ICAO, External Relations and Public Information Office (EPO) 999 University Street, Montréal, Quebec H3C 5H7, Canada Tel.: +1 514-954-8219 Fax: +1 514-954-6077 SITATEX: YULCAYA Internet e-mail: icaohq@icao.int Internet ICAO home page: http://www.icao.int

• AFRICA-INDIAN OCEAN (AFI) REGION;
• ASIA (ASIA) REGION;
• CARIBBEAN (CAR) REGION;
• EUROPEAN (EUR) REGION;
• MIDDLE EAST (MID) REGION;
• NORTH AMERICAN (NAM) REGION;
• NORTH ATLANTIC (NAT) REGION;
• PACIFIC (PAC) REGION; and
• SOUTH AMERICAN (SAM) REGION.

ICAO, Asia and Pacific Office 252/1 Vibhavadi-Rangsit Road, Chatuchak, Bangkok 10900, Thailand Mail: P.O. Box 11, Samyaek Ladprao, Bangkok 10901, Thailand Tel.: +66 2 537 8189; Fax: +66 2 537 8199 Internet e-mail: icao_apac@bangkok.icao.int Internet home page: http://www.bangkok.icao.int/

ICAO, Eastern and Southern African Office United Nations Accommodation, Limuru Rd., Gigiri, Nairobi, Kenya Mail: P.O. Box 46294, 00100 GPO, Nairobi, Kenya Tel.: +254 20 7622 394, 7622 395, 7622 396, 7622 397 Fax: +254 20 7621 092, 7623 028 Internet e-mail: icao@icao.unon.org Internet home page: http://www.icao.int/esaf

ICAO, European and North Atlantic Office 3 bis villa Émile-Bergerat, 92522 Neuilly-sur-Seine Cedex, France Tel.: +33 1 46 41 85 85; Fax: +33 1 46 41 85 00 CABLE: ICAOREP, Paris; SITATEX: PAREUYA; AFTN: LFPSYAYU E-mail: icaoeurnat@paris.icao.int Internet home page: http://www.paris.icao.int/

ICAO, Middle East Office Egyptian Civil Aviation Complex, Cairo Airport Road, Cairo, Egypt Mail: P.O. Box 85, Cairo Airport Post Office Terminal One, Cairo 11776, Arab Republic of Egypt Tel.: +20 2 267 4840; Fax: +20 2 267 4843 Internet e-mail: icaomid@cairo.icao.int Internet home page: http://www.icao.int/mid

ICAO, North American, Central American and Caribbean Office Av. Presidente Masaryk No. 29 - 3rd floor Col. Chapultepec Morales, C.P. 11570 México, D.F. Mail: Apartado postal 5-377, C.P. 06500, México, D.F. Mail: 705 Martens, PMB MX34-300/439015, Laredo, Tx. 78041, U.S.A. Tel.: +52 55 52 50 32 11; Fax: +52 55 52 03 27 57; Cable: ICAOREP, México Internet e-mail: icao_nacc@mexico.icao.int Sale of publications e-mail: publications@mexico.icao.int Internet home page: http://www.icao.int/nacc

ICAO, South American Regional Office Av. Víctor Andrés Belaúnde No. 147 San Isidro Lima, Peru (Centro Empresarial Real, Vía Principal No. 102, Edificio Real 4, Floor 4) Telephone: +51 1 611 8686; Fax: +51 1 611 8689; SITATEX: LIMCAYA Internet e-mail: mail@lima.icao.int Internet home page: http://www.lima.icao.int

ICAO, Western and Central African Office 15, boulevard de la République, Dakar, Sénégal Mail: Boîte postale 2356, Dakar, Sénégal Tel.: +221 839 9393; Fax: +221 823 6926; Telex: SG61348 ICAOREP SG Cable: ICAOREP, Dakar; SITATEX: DKRCAYA Internet e-mail:

icaodkr@icao.sn Internet home page: http://www.icao.int/wacaf